Wybiórczość pokarmowa u dziecka z PKU – co zrobić, gdy dziecko nie chce jeść?

Niejednokrotnie temat jedzenia spędza rodzicom sen z powiek. Przy dzieciach z fenyloketonurią kwestia ta jest wyjątkowo delikatna. Nasze życie w dużym stopniu skupia się wokół posiłków, a zwłaszcza kwestii dobrania odpowiednich, wartościowych produktów, zbilansowania pod względem właściwej ilości kalorii, białka i fenyloalaniny. Doskonale wiemy jakim wyzwaniem bywa urozmaicanie diety i przygotowanie menu na cały dzień. Jeśli do tego dołożymy „niejadka”, przepis na gęstą atmosferę domową gotowy.

Czym jest neofobia żywieniowa u dzieci?

Kilka ostatnich lat dyskusji zaowocowało większym zrozumieniem dla wybiórczości pokarmowej oraz realną pomocą w podniesieniu jakości życia w sferze posiłków. Zaburzenia odżywiania występują często u dzieci – szacuje się, że ok. 45–55% dzieci w wieku od 2 do 6 lat przechodzi przez okres neofobii.

Neofobia jest fizjologicznym zachowaniem polegającym na unikaniu spożywania nowych produktów lub dań, a także niechęcią do znanych posiłków przygotowanych w inny sposób. Może również objawiać się poprzez lęk, niekoniecznie irracjonalny. Dlaczego? Ponieważ neofobia jest naturalnym zjawiskiem, które jest ewolucyjnie uwarunkowane i chroniło naszych przodków przed zatruciami.

W realiach PKU neofobia bywa podwójnie trudna. Dziecko, które z założenia ma bardzo ograniczony koszyk produktów, zaczyna nagle odrzucać te nieliczne niskobiałkowe warzywa, owoce czy specjalistyczne pieczywo, które do tej pory chętnie jadło.

Przeczytaj także: Fenyloketonuria a zaburzenia odżywiania

Jakie są przyczyny wybiórczości pokarmowej u dzieci?

O dziecku „wybiórczym pokarmowo” możemy mówić, gdy ten stan utrzymuje się lub pogłębia. To sytuacja, która sama nie minie. Przyczyn może być wiele:

• zdrowotne (np. alergia, refluks, niedobory m.in. żelaza);
• logopedyczne (np. nieodpowiednie przeżuwanie pokarmów, problemy z pionizacją języka);
• sensoryczne (np. zaburzenia modulacji, wzmożone napięcie mięśniowe);
• emocjonalne (np. strach przed zakrztuszeniem);
• społeczne (np. presja związana z jedzeniem).

Jak presja związania z jedzeniem wpływa na dziecko?

Zaburzenia odżywiania powodują dużo napięć. Jak często słyszymy „Twoje dziecko to niejadek?” albo „on tak zawsze dłubie w tym jedzeniu?”. Dziecko z kolei często słyszy pod swoim adresem słowa „jesteś niejadkiem”, „jak nie zjesz, to nie urośniesz”, „nie baw się jedzeniem”, „grzeczne dzieci zjadają cały obiad”. Dla małego człowieka to ogromne obciążenie powodujące jeszcze większą niechęć. Zazwyczaj może powodować podejście: po co mam jeść, skoro i tak jestem niejadkiem? W diecie niskofenyloalaninowej, gdzie każdy gram jedzenia jest zważony i wyliczony, ta presja ze strony otoczenia bywa ogromna. 

Może ciężko w to uwierzyć, ale dzieci chciałyby zjeść coś nowego, spróbować, ale z jakiegoś powodu nie mogą. Warto pielęgnować dobrą atmosferę przy stole i rozładowywać napięcie związane z posiłkami.

Doskonale wiem, jak trudno znaleźć specjalistów, którzy pomogą, gdy w życiu małego człowieka jest dieta niskofenyloalaninowa, która jest tak mocno eliminacyjna i wymaga specjalistycznej wiedzy oraz doświadczenia. W następnym wpisie poruszę kwestię aspektu społecznego posiłków i zaznaczę, jak ważna jest „siła rodziny”.

Moc Dobra!